Soçi’deki görüşmede Türk ve Rus askerine devriye görevi
  • Reklam

Soçi'deki görüşmede Türk ve Rus askerine devriye görevi

23 Ekim 2019 - 00:37 - Güncelleme: 23 Ekim 2019 - 00:59

 

     Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in gerçekleştirdiği Soçi zirvesine uluslararası basının ilgisi yoğundu. Toplantıda iki ülke arasında mutabakat sağlanırken, Dışişleri Bakanları Sergey Lavrov Rusça, Mevlüt Çavuşoğlu ise Türkçe olarak 10 maddelik anlaşmanın detaylarını açıkladı.
     Reuters, AFP ve Associated Press gibi haber ajansları gelişmeleri ‘acil' koduyla abonelerine servis etti. 10 maddelik mutabakatın açıklanmasının hemen ardından birçok haber sitesi anlaşmaya ilişkin detayları okurlarına duyurdu.
     Katar merkezli Al Jazeera yayın kuruluşu, “Türkiye ve Rusya'nın Suriye'de güvenli bölge ve ortak devriyeler konusunda anlaştığını” yazdı. Al Jazeera'nin haberinde şu ifadeler yer aldı:
     Türkiye ve Rusya liderleri, kuzeydoğu Suriye'de Ankara idaresinde bir güvenli bölge kurulması ve bölgede ortak devriyeler yapılması konusunda ABD ile varılan mutabakat sonlanmadan saatler önce anlaşmaya vardı.”
     New York Times ise Türkiye ile Rusya arasındaki mutabakatı Rusya ve Putin’in zaferi olarak gördü. Müzakerelerin Putin için bir zafer olarak sona erdiği yorumunda bulunan NYT, “Rus ve Türk askerlerinin kuzeydoğu Suriye'de önceden YPG'nin kontrolünde olan geniş bir bölgede ortak devriyeler yapacağını, bunun ABD ve Kürt müttefikleri zararına Rusya'nın Suriye'deki nüfuzunu hızla artmasını sağlamlaştıracak bir hamle olduğunu” yazdı.
     Washington Post gazetesi ise ‘Rusya ve Türkiye, Suriye sınırındaki Kürt savaşçıları çıkarma konusunda ABD ile olduğu gibi anlaştı’ dedi.
     CNN ise haberi ‘Putin ve Erdoğan, Suriye’de anlaştı. ABD en büyük kaybeden oldu’ şeklinde yayımlandı. CNN, mutabakat haberinde Ruslarla Türkiye’nin yaklaşık 6 gün süreyle ateşkes konusunda anlaşması üzerinde durdu.
     İşte mutabakat maddeleri
     10 maddelik mutabakata göre;
     - Türkiye Fırat'ın doğusunda halen Tel Abyad-Resulayn arasında TSK ve Suriye Milli Ordusu unsurları ile gerçekleştirdiği Barış Pınarı Harekâtı’nın yer aldığı bölgenin denetimini üstlenecek.
     - Fırat'ın doğusunda bu bölge dışında kalan yerler doğrudan TSK-Suriye Milli Ordusu denetimine verilmeyecek. Bunun yerine sınır boyunca 10 km'lik alanda Türk ve Rus askerleri düzenli devriyeye çıkacak.
     - Türk-Rus devriyesi için ortak bir komuta merkezi oluşturulacak.
     - PKK terör örgütünün Suriye uzantısı PYD-YPG'nin ağır silahları sınırın 30 km güneyine kadar çıkarılacak. Bunun için PYD-YPG'ye 150 saat süre verilecek. Bu süre sonunda Türk ve Rus devriyeleri başlayacak.
     Ancak PYD-YPG'nin ağır silahları 30 km güneye kadar çekeceklerinin açıklanmasına rağmen, ortak devriyenin sadece sınırın 10 km güneyine kadar olan bölgede yapılacağı açıklandı.

TEL RIFAT VE MEMBİÇ
     Türk-Rus mutabakatı sadece Fırat'ın doğusu için değil, batıda kalan sınırın hemen güneyindeki Tel Rıfat ve Membiç de geçerli oldu. Rusya, bu iki kentteki PYD-YPG unsurlarının da geri çekileceğini açıkladı.
     Türk-Rus anlaşması ile, ilişkilerin iyi olduğu dönemde Suriye ve Türkiye arasında varılmış olan Adana mutabakatı da isim vermeden modifiye edildi. Adana mutabakatı, terör tehdidi halinde Türkiye'nin 5 km'ye kadar müdahalesine imkan sağlıyordu. Bu alan, Rusya'nın inisiyatifiyle 10 km'ye kadar çıkarıldı. Ancak Türkiye'nin tek taraflı müdahalesi yerine, Rusya ile birlikte devriye gezmesi şartı konuldu.

PYD-YPG GÜNEYE ÇEKİLİYOR
     Putin'in ortak basın toplantısındaki sözleri, terör örgütü uzantısı PYD-YPG'nin tamamen ortadan kaldırılmayacağını, ancak sınırın güney bölgelerine çekileceğini ortaya koydu. Putin, PYD-YPG ‘nin adını anmadan, “Kürtler ile Suriye yönetimi arasında diyalog kurulması gereğinden” bahsetti. Böylece PYD-YPG, ABD himayesinden çıkıp, resmen Rus himayesine girmiş oldu.

KOBANİ VE KAMIŞLI'DAKİ TERÖRİSTLER
     Türk-Rus uzlaşmasında, Membiç ve Tel rıfat'taki tüm PYD-YPG unsurlarının silahlarıyla birlikte bölge dışına çıkarılacakları da ifade edildi. Ancak PYD-YPG'nin “idari merkezleri” konumundaki Kobani/Ayn El Arab ile Kamışlı için benzer bir uygulamadan hiç bahsedilmedi. Hatta mutabakat metnine Türk-Rus ortak devriyeleri için “Kamışlı şehri hariç” (Sınırın 10 km güneyinde kalıyor) ibaresi de konuldu.
     Böylece Kobani ve Kamışlı'daki PYD-YPG unsurlarının kent merkezinde bulunmaya devam etmesinin önü açıldı.

AYRILIKÇILIĞA GEÇİT YOK
     Mutabakat metninde ayrıca Suriye'nin siyasi birliği ve toprak bütünlüğüne de atıf yapılarak, “Suriye topraklarındaki ayrılıkçı gündemleri boşa çıkarma” ifadesi yer aldı. Böylece PYD-YPG'nin Suriye'nin kuzeyinde ayrı bir yapılanmaya gitmesinin önü kesildi. Ancak aynı şekilde, Afrin, Mare-Cerablus hattı gibi Türkiye'nin Suriye Milli ordusu ile birlikte kontrol ettiği alanlar ile, Türkiye'nin gözlem noktalarının olduğu İdlib'de de yine “ayrılıkçı hareketlere göz yumulmayacağı” vurgulandı.

TEL ABYAD VE RESULAYN
     Rusya ile varılan anlaşma ile, sadece Barış Pınarı harekâtı ile kontrolü TSK-Suriye Milli ordusuna geçen bölge, Türkiye'nin denetimine bırakılmış oldu. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın “Türkiye'deki 3 milyon Suriyeli'yi geri döndürecek”, Fırat'ın doğusunda bir koridor halinde kurmayı planladığı yeni yerleşim bölgelerinin gerçekleşmesi de imkansız hale geldi. Türkiye'nin sadece Tel Abyad-Resulayn arasında Toki evleri kurup kurmayacağı, bunun için finansman bulup bulamayacağı ise önümüzdeki günlerde netleşecek.

120 SAAT UZADI
     ABD ile varılan YPG’nin bölgeden çıkarılmasına yönelik 120 saatlik mutabakat da Rusya ile varılan yeni mutabakat çerçeversinde otomatik olarak uzamış oldu. Böylelikle 22 Ekim saat 22’de sona erecek olan süre 23 Ekim saat 12:00 itibarıyla 150 saat daha uzatılmış olacak.

MUTABAKAT METNİ
     1. Her iki taraf Suriye'nin siyasi birliği ve toprak bütünlüğünün muhafazasına ve Türkiye'nin milli güvenliğinin korunmasına olan bağlılıklarını teyit ederler.
     2. Terörizmin tüm şekil ve tezahürleriyle mücadele etme ve Suriye topraklarındaki ayrılıkçı gündemleri boşa çıkarma yönündeki kararlılıklarını vurgularlar.
     3. Bu çerçevede, Tel Abyad ve Ras Al Ayn'ı içine alan 32 km derinliğindeki mevcut Barış Pınarı Harekâtı alanındaki yerleşik statüko muhafaza edilecektir.
     4. Her iki taraf Adana Anlaşması'nın önemini teyit eder. Rusya Federasyonu mevcut koşullarda Adana Anlaşması'nın uygulanmasını kolaylaştıracaktır.
     5. 23 Ekim 2019, öğlen saat 12.00'den itibaren, Rus askeri polisi ve Suriye sınır muhafızları, Barış Pınarı Harekât alanının dışında kalan Türkiye-Suriye sınırının Suriye tarafına, YPG unsurları ve silahlarının Türkiye-Suriye sınırından itibaren 30 km'nin dışına çıkarılmasını temin etmek üzere girecektir. Bu işlem 150 saat içinde tamamlanacaktır. Aynı saat itibarıyla, mevcut Barış Pınarı Harekât alanı sınırlarının batısı ve doğusunda 10 km derinlikte Kamışlı şehri hariç Türk-Rus ortak devriyeleri başlayacaktır.
     6. Münbiç ve Tel Rıfat'tan bütün YPG unsurları silahlarıyla birlikte çıkarılacaktır.
     7. Her iki taraf terörist unsurların sızmalarının önlenmesinin temini için gerekli tedbirleri alacaktır.
     8. Mültecilerin güvenli ve gönüllü şekilde geri dönüşlerini kolaylaştırmak maksadıyla ortak çalışma yapılacaktır.
     9. Bu muhtıranın uygulanmasını gözetmek ve koordine etmek amacıyla müşterek bir denetim ve doğrulama mekanizması ihdas edilecektir.
     10. Taraflar Astana Mekanizması çerçevesinde Suriye ihtilafına kalıcı bir siyasi çözüm bulunması amacıyla çalışmalarını sürdürecek ve Anayasa Komitesi'nin faaliyetlerini destekleyecektir.

VERİLEN SÖZLER TUTULMADI
     Öte yandan ABD ile Türkiye arasında varılan mutabakat sonrası terör örgütü YPG'ye çekilmesi için verilen 120 saatlik süre sona erdi.
     Erdoğan, Rusya dönüşü uçakta gazetecilere açıklamalarda bulundu: "Verilen sözler tam manası ile yerine gelmiş değil. Döner dönmez kesin neticeleri alacağız, atmamız gereken adımları atacağız. Taviz verirsek terör örgütünün önünü açmış oluruz.”

 

YORUMLAR

  • 0 Yorum
Henüz Yorum Eklenmemiştir.İlk yorum yapan siz olun..
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR x
Çinli liderden talimat: Uygurlara merhamet etmeyin
Çinli liderden talimat: Uygurlara merhamet etmeyin
Putin: ABD'nin Suriye'deki mal varlığını meşru görmüyoruz
Putin: ABD'nin Suriye'deki mal varlığını meşru görmüyoruz